Baza w.bibliotece.pl
Portal e-usług bibliotecznych w.bibliotece.pl powstał z myślą o upowszechnianiu czytelnictwa oraz o osobach pragnących sprawniej zarządzać informacjami na temat zbiorów czytelniczych i multimedialnych.
W pierwszej kolejności odbiorcami portalu są więc biblioteki oraz ich użytkownicy. W dalszej kolejności wydawcy.
W 2009 roku powstał projekt utworzenia portalu oferującego innowacyjne e-usługi dla bibliotek oraz czytelników. Projekt otrzymał dofinansowanie w ramach działania 8.1 – wspieranie działalności gospodarczej w dziedzinie gospodarki elektronicznej „Fundusze Europejskie – dla rozwoju innowacyjnej gospodarki”.
Społeczność
Społeczność portalu w.bibliotece.pl tworzą instytucje informacyjno-biblioteczne (biblioteki samorządowe, naukowe, fachowe, pedagogiczne) oraz ich użytkownicy. Biblioteki udostępniają informacje o zbiorach bibliotecznych (książki, płyty muzyczne, filmy, audiobooki, gry i in.), których odbiorcami są użytkownicy wymieniający opinię na ich temat dzięki różnorodnym usługom Web 2.0 (komentarze do dzieł, fora dyskusyjne, blogi). Użytkownicy posiadający wspólne zainteresowania mogą ponadto łączyć się w grupy dyskusyjne i wymieniać wzajemnie informacje w danej dziedzinie.
Globalny katalog
Podstawą działania portalu usług bibliotecznych jest globalny katalog zbiorów wielu polskich bibliotek. W chwili obecnej swoje zbiory udostępniło ponad 2300 bibliotek. Informacje w formie opisów bibliograficznych w MARC21 zostały wytworzone przez biblioteki i udostępnione w niezależnych katalogach bibliotecznych OPAC, a następnie powiązane we wspólnej bazie centralnej w.bibliotece.pl.
Połączona siła
Celem projektu nie jest tylko integracja katalogów bibliotecznych i ich innowacyjne zaprezentowanie w sieci internetowej, ale – co najważniejsze – zwiększenie ich funkcjonalności dzięki wzbogaceniu informacji o zbiorach bibliotecznych o treści dodawane przez użytkowników (recenzje, oceny, opinie, rekomendacje), które zostały obudowane nowoczesnymi rozwiązaniami informatycznymi.
Portal w.bibliotece.pl może w tym zakresie znacząco usprawnić funkcje biblioteki w zakresie zarządzania informacjami o posiadanych zbiorach (książkach, czasopismach, dokumentach audiowizualnych) oraz informowania użytkownika biblioteki o aktualnych wydarzeniach bibliotecznych (akcjach promocyjnych, konkursach, spotkaniach autorskich).
Ważnym czynnikiem jest też współdziałanie bibliotek w kwestiach informowania czytelników i co za tym idzie odpowiedniego sterowania ruchem czytelników (regulowania zamówień i rezerwacji zbiorów bibliotecznych). Widoczne jest to szczególnie w dużych aglomeracjach, tj. Kraków i Warszawa.
Czytelnik zainteresowany wypożyczeniem nowości wydawniczej wybiera tę placówkę biblioteczną (filię), w której ilość zamówień dzieła jest najmniejsza. Portal w.bibliotece.pl spełnia tutaj funkcję informującą, ale nie tylko. Użytkownik biblioteki ma więc możliwość jednoczesnego i uproszczonego przeszukiwania katalogów wszystkich bibliotek włączonych do portalu, a także samodzielnego zapisania się do wybranej biblioteki przez internet oraz zarezerwowania lub zamówienia wybranych materiałów.
Funkcjonalności
Portal w.bibliotece.pl został wyposażony w narzędzia umożliwiające prowadzenie inteligentnych poszukiwań wzorem współczesnych wyszukiwarek internetowych. Przeszukiwane są wszystkie strefy opisu bibliograficznego. Wyszukiwanie obejmuje wszystkie indeksy znane z tradycyjnego katalogu (tytuł, autor, temat, rok wydania, język i in.). Kolejnym krokiem jest stopniowe filtrowanie rezultatów wyszukiwania. Celem tych operacji jest otrzymanie informacji o lokalizacji materiału w zbiorach konkretnej instytucji. Do wykorzystania użytkownika są setki tysięcy profesjonalnie opracowanych opisów, które można indywidualnie uzupełniać własnymi opiniami, recenzjami lub tagami. Wiele opisów wzbogaconych jest skanami okładek, spisów treści i abstraktów.
Funkcjonalność portalu jest stopniowo rozwijana, jednakże już można korzystać z możliwości interesującego wyszukiwania książek i multimediów, tagowania zbiorów czy funkcji geolokalizacji placówek bibliotecznych. Prezentowane dane poddawane są procesom ujednolicania, aby efekt wyszukiwania był homogeniczny, a użytkownik portalu otrzymał spójną informację o poszukiwanym dokumencie. Wśród różnorodnych usług dokonywanych na zbiorach bibliotecznych, użytkownik ma do dyspozycji szereg przydatnych aplikacji, tj. funkcję schowka, aplikację „pożyczalnia” spełniającą charakter domowego rejestru wypożyczeń, możliwość skatalogowania domowej biblioteczki itp. Wszystkie usługi opierają się na technice drag & drop.
Każdy użytkownik portalu ma możliwość założenia darmowego konta w.bibliotece.pl, w ramach którego może zbudować katalog własnych zbiorów w postaci interaktywnego regału. Zbiory te, widoczne jako miniatury okładek zbiorów, umieszczane są w oparciu o globalny katalog portalu w atrakcyjnej szacie graficznej, z dynamicznym, intuicyjnym interfejsem.
Strona biblioteki
Biblioteki, które nie posiadają własnych stron WWW mogą zbudować własną wizytówkę, opartą na prostym i darmowym panelu CMS. Dzięki temu biblioteka zyskuje własną stronę w portalu, na której może promować działalność za pomocą galerii, bloga i forum. Posiadanie strony w.bibliotece.pl umożliwia bibliotece prowadzenie interaktywnych form komunikacji z czytelnikami poprzez udział w dyskusjach i grupach tematycznych oraz informowanie o zakupionych nowościach wydawniczych i bieżących wydarzeniach np. spotkaniach autorskich, konkursach, itp.
Przyszłość
W najbliższym czasie funkcjonalność portalu w.bibliotece.pl będzie stopniowo poszerzana o nowe usługi. Planuje się zintegrować serwis z dostawcami treści elektronicznej oraz uruchomić dodatkowe funkcje mające na celu bliższą współpracę z systemem bibliotecznym SOWA.
Planowana jest również rewitalizacja portalu połączona z odświeżeniem warstwy wizualnej.